Koplik

Njësia Administrative Koplik – Malësi e Madhe

Njësia administrative “Qendër” ka një sipërfaqe prej 34.12 km2 me një popullsi prej 6.300 banorë. Përveç qytetit të Koplikut, që është edhe kryeqyteti i të gjithë Malessë së Madhe, fshatrat e njësisë administrative Qendër janë: Bogiq-Polvarë, Dobër, Jubicë, Kamicë-Flakë, Kalldrun, Koplik i Sipërm.

Fillimisht, qyteti i Koplikut quhej Cupernik, pastaj Copernik, më vonë Cuplik dhe më në fund “Koplik”. Ky qytet, i cili shtrihet për 9.3 km² me një popullsi prej 11,600 banorë, ndodhet 17 km larg qytetit të Shkodrës, 18 km nga kufiri me Malin e Zi dhe 116 km nga Tirana. Kopliku ndodhet në rrafshnaltën e “Mbishkodrës”, e kufizuar në lindje me malet e Malësisë se Madhe dhe në perëndim me liqenin e Shkodrës. E gjithë zona në të cilën ndodhet qyteti i Koplikut është pjesë e pellgut të Liqenit të Shkodrës dhe në veçanti të pjesës jugore të deltës së Përroit të Thatë.

Kopliku rezulton të ketë origjinë 2000 vjeçare. Në vitin 1800, banorët e kësaj zone filluan të rritnin duhan, gjë që konfirmohet nga kultura “Kopliku 1” e cila vazhdon të rritet sot. Gjatë viteve 1924-1948, Kopliku ishte prefektura e Malësisë se Madhe ndërsa në vitin 1992 u shpall Bashki.

Në 1792, rajoni i Koplikut iu dha si “timar” (takse në kohën e Perandorisë Osmane) një personi me dekret të sulltanit. Kartografi dhe gjeografi francez Guillame Lejean e përshkroi atë në këtë mënyrë kur u transferua në Koplik:

u futëm në një shteg plot hije dhe u ndalëm në fshatin Koplik, kryeqytetin e një fisi prej 4500 banorësh, dikur të gjithë katolikë, por rreth gjysma e tyre përqafuan Islamin. Ata janë muslimanëpak  ortodoksë, është e vërtetë, sepse ata kanë ruajtur një përkushtim të madh për Shën Nikollën dhe Shën Gjergjin dhe ndezin shumë qirinj për nder të tyre.

Një ngjarje historike për t’u kujtuar është e ashtuquajtura “Lufta e Koplikut” (1920), rezistenca e popullit shqiptar kundër ndërhyrjes ushtarake jugosllave në rajonin e Shkodrës, që synonte të merrte nga Shqipëria një pjesë tjetër të territorit të saj dhe të detyronte Qeverine shqiptare të ndjekë një politikë pro-Jugosllave. Nga 26 korriku deri më 21 gusht, forcat jugosllave pushtuan disa zona në pllajën e Shkodrës dhe arritën deri në Koplik. Për shkak të kundërsulmit të forcave shqiptare, pushtuesit u detyruan të tërhiqeshin për në kufirin e vitit 1913. Më 21 gusht, forcat jugosllave filluan një sulm të ri dhe pushtuan pothuajse të gjithë Malesine e Madhe, duke përfshirë Koplikun. Përballë rezistencës së vendosur të forcave shqiptare dhe të izoluar në arenën ndërkombëtare, qeveria jugosllave u detyrua të tërhiqej.